Dobia e përkujtimit të Ashurasë

Publikuar në Qershor 25, 2026, 3:09 p.m.

Nga:  Imami dëshmor Sejid Ali Khamenei (Allahu ia shenjtëroftë sekretet)

E vërteta për të cilën nuk ka asnjë dyshim është se Allahu i Madhëruar do ta pyesë njeriun në Ditën e Kiametit për të gjitha mirësitë që ia ka dhuruar. Ndër mirësitë më të mëdha hyjnore që na janë dhënë janë mexhliset e zisë që organizohen për të mbajtur gjallë kujtimin e tragjedisë së Ashurasë së imam Husejnit (Paqja qoftë mbi të!).

Fatkeqësisht, shumë nga vëllezërit tanë myslimanë jo-shiitë e kanë privuar veten nga kjo mirësi e madhe, të cilën do të mund ta shfrytëzonin po të dëshironin. Sigurisht, ka disa prej tyre që organizojnë ceremoni zie për Ebu Abdullahun, imam Husejnin (Paqja qoftë mbi të!), por kjo nuk është e përhapur tek ata ashtu siç është tek shiitët, në këtë përmasë të gjerë që e njeh e gjithë bota.

Këtu shtrohet pyetja: Cila është dobia që duhet të përfitohet nga kjo kujtesë dhe nga këto mexhlise (tubime)? Cila është rruga për ta falënderuar Allahun për këtë mirësi?

Përgjigjja ndaj këtyre pyetjeve dhe të ngjashmeve me to është një përgjegjësi që bie mbi ju.

Kjo mirësi e madhe është ajo që i lidh zemrat drejtpërdrejt me burimet e besimit në Allahun dhe në botën e së fshehtës (gajbit). Ajo është gjithashtu arsyeja pse sundimtarët tiranë, gjatë gjithë historisë, janë dridhur nga frika dhe tmerri përballë Ashurasë dhe varrit të imam Husejnit (Paqja qoftë mbi të!).

Kjo frikë filloi që në kohën e Benu Umejes dhe ka vazhduar deri në ditët tona. Sepse Ashuraja nuk është thjesht një kujtim historik, ajo është një shkollë e gjallë e besimit, e vetëdijes, e sakrificës dhe e refuzimit të padrejtësisë. Për këtë arsye, tiranët e çdo epoke e kanë parë gjithmonë mesazhin e Karbalasë si një kërcënim për sundimin e tyre, ndërsa besimtarët e kanë parë atë si një burim frymëzimi dhe force shpirtërore.

Ju vetë keni parë një shembull të këtij frikësimi dhe tmerri gjatë ngjarjeve të Revolucionit Islamik. Kur erdhi muaji i Muharremit, në ditët e revolucionit islamik, regjimi monarkik pahlavi, i cilësuar nga autori si reaksionar, jobesimtar dhe i korruptuar, nuk ishte më në gjendje të ndërmerrte asnjë veprim efektiv dhe pothuajse u paralizua plotësisht.

Raportet e mbetura nga koha e atij regjimi tregojnë qartë se, me ardhjen e muajit të shenjtë të Muharremit, regjimi kishte humbur kontrollin mbi ngjarjet dhe iniciativa i kishte dalë nga duart në të gjitha anët e vendit.

Imami ynë i ndjerë (Allahu e mëshiroftë!), ai burrë i urtë dhe me largpamësi të thellë, e dinte se si t’i shfrytëzonte ditët e Ashurasë për të ecur drejt realizimit të qëllimeve madhështore të imam Husejnit (Paqja qoftë mbi të!). Ai shpalli se: ‘Muharremi është muaji i fitores së gjakut mbi shpatën.’

Dhe sipas kësaj logjike, e me bereqetin e muajit Muharrem, gjaku triumfoi mbi shpatën në Iranin Islamik, ashtu siç kishte planifikuar Imami i ndjerë.

Ky është një nga shembujt që ju vetë e keni parë dhe e keni përjetuar gjatë ngjarjeve të revolucionit islamik.

Prandaj, kjo mirësi e Allahut duhet të shfrytëzohet në mënyrë të plotë dhe të dobishme, si nga dijetarët ashtu edhe nga populli.

Sa i përket rolit të popullit, shfrytëzimi i kësaj mirësie realizohet përmes organizimit të mexhliseve të zisë, zgjerimit të tyre sa më shumë që të jetë e mundur dhe pjesëmarrjes së sinqertë, serioze dhe aktive në to.

Pjesëmarrja në këto mexhlise duhet të bëhet me synimin për të përfituar realisht prej tyre, e jo thjesht për të kaluar kohën apo për të fituar shpërblim në botën tjetër në mënyrën që e imagjinojnë disa njerëz të thjeshtë.

Pa dyshim, pjesëmarrja dhe prania në këto mexhlise sjell shpërblim në Ahiret. Mirëpo pyetja është: Përse njeriu fiton shpërblim duke marrë pjesë në mexhliset (tubimet) e zisë së Imam Husejnit (Paqja qoftë mbi të)?

Është e qartë se ky shpërblim vjen si rezultat i një shkaku të caktuar. Nëse ai shkak nuk realizohet, atëherë shpërblimi nuk do të arrihet. Fatkeqësisht, disa njerëz e neglizhojnë këtë pikë dhe mendojnë se vetëm ulja dhe prania fizike në mexhliset husejnijane mjafton për të fituar shpërblimin e Ahiretit.

Prandaj, bijtë e umetit duhet ta njohin vlerën e vërtetë dhe rëndësinë e madhe të këtyre mexhliseve, të marrin pjesë në to me seriozitet dhe t’i shndërrojnë ato në një mjet për thellimin e lidhjes shpirtërore dhe emocionale me imam Husejnin (Paqja qoftë mbi të!) dhe me Familjen e Profetit Muhamed (Paqja e bekimet e Allahut qofshin mbi të dhe mbi familjen e tij!).

Ata duhet t’i bëjnë këto mexhlise një urë lidhëse mes vetes dhe shpirtit të Islamit e të Kur’anit.

Kjo është ajo që lidhet me përgjegjësinë e njerëzve për të përfituar nga këto mexhlise.

Ndërsa, sa i përket dijetarëve fetarë, çështja është më e ndërlikuar. Kjo sepse mexhliset e zisë bazohen në mbledhjen e një grupi njerëzish dhe në praninë e një ligjëruesi, i cili udhëheq ceremoninë e zisë në mënyrë që të tjerët të përfitojnë prej saj.

Por këtu shtrohet pyetja: Si duhet të organizohen dhe të zhvillohen ceremonitë e zisë?

Kjo është një pyetje që u drejtohet të gjithë atyre që ndiejnë përgjegjësi ndaj kësaj çështjeje. Dhe sipas mendimit tim, këto mexhlise duhet të karakterizohen nga tre elemente themelore: Çështja e parë: Forcimi i dashurisë dhe përkushtimit ndaj Ehli Bejtit (Paqja qoftë mbi ta!).

Duhet të punohet për rrënjosjen e dashurisë dhe përkushtimit ndaj Ehli Bejtit (Paqja qoftë mbi ta!) në zemrat e njerëzve, sepse lidhja emocionale është një lidhje e çmuar dhe e fuqishme.

Në këto mexhlise duhet të përpiqeni që dashuria për imam Husejn birin e imam Aliut (Paqja qoftë mbi ta!) dhe për Familjen e Profetësisë të forcohet gjithnjë e më shumë në zemrat e pjesëmarrësve, si dhe të thellohet lidhja e tyre me burimet e njohjes hyjnore.

Por, nëse vëreni se gjendja në këto mexhlise (Allahu na ruajtë!) nuk çon në forcimin e dashurisë ndaj Ehli Bejtit në zemrat e dëgjuesve apo të atyre që janë jashtë mexhlisit, por përkundrazi bëhet shkak që ata të largohen ose të ndiejnë neveri ndaj mexhliseve të zisë, atëherë këto mexhlise humbasin një nga dobitë dhe synimet e tyre më të rëndësishme, madje në disa raste mund të bëhen edhe të dëmshme.

Prandaj, ju që organizoni këto mexhlise dhe ju që ligjëroni në to duhet të mendoni se si do të veproni që lidhja emocionale e njerëzve me imam Husejnin (Paqja qoftë mbi të!) dhe me Ehli Bejtin e Profetit  (Paqja e bekimet e Allahut qofshin mbi të dhe mbi familjen e tij!) të forcohet dita-ditës si rezultat i pjesëmarrjes në këto tubime.

 

Çështja e dytë: Sqarimi i qartë i realitetit të Ashurasë

Duhet t’u jepet njerëzve një pasqyrë e qartë dhe e saktë për vetë çështjen e Ashurasë dhe të shpjegohen dimensionet e saj.

Mexhliset e zisë për imam Husejnin (Paqja qoftë mbi të!) nuk duhet të jenë thjesht një tribunë për fjalime pa synim dhe pa përmbajtje. Në këto mexhlise marrin pjesë njerëz që mendojnë, reflektojnë dhe analizojnë. Falë Revolucionit Islamik, në shoqërinë tonë ka shumë të tillë: të rinj e të moshuar, burra e gra, të cilët pyesin veten:

Pse kemi ardhur në këtë mexhlis dhe kemi qarë për imam Husejnin? Cili është thelbi i kësaj çështjeje? Pse duhet të qajmë për imam Husejnin? Pse erdhi imam Husejni në Kerbela dhe pse ndodhi Ashuraja?

Këto pyetje duhet të marrin përgjigje në mexhliset husejnijane, në mënyrë që njohja e dëgjuesit për realitetin e Ashurasë të forcohet dhe të thellohet.

Nëse në minberët, ligjëratat dhe vajtimet tuaja nuk i kushtoni vëmendje këtij kuptimi, qoftë edhe me një përmendje apo aludim të shkurtër, atëherë këto mexhlise do të humbasin një nga tre shtyllat themelore që u përmendën.

Si pasojë, mund të mos arrihet dobia e synuar nga mexhlisi, ose madje (Allahu na ruajtë!) mund të shkaktohen pasoja të padëshiruara. Kjo është çështja e dytë.

 

Çështja e tretë: Forcimi i dijes fetare dhe besimit fetar

Duhet të forcohet njohuria dhe besimi fetar, duke folur në këto mexhlise për mësimet e fesë në një mënyrë që rrit besimin e dëgjuesve dhe njohjen e tyre për Allahun e Madhëruar.

Është e domosdoshme që të jepen këshilla, të përmenden hadithe të sakta me zinxhir të besueshëm transmetimi, të përfshihen rrëfime historike prej të cilave nxirren mësime, të shpjegohen ajete të shenjta të Kur’anit Famëlartë, ose të transmetohen tema të trajtuara nga dijetarët dhe mendimtarët e mëdhenj islamë.

Nuk duhet që ligjëruesi të ngjitet në minber dhe të flasë pa vizion e pa qëllim, apo të trajtojë në vajtime tema të dobëta nga përmbajtja, të cilat jo vetëm që nuk e forcojnë besimin, por përkundrazi mund ta dobësojnë atë.

Nëse ndodh një gjë e tillë, atëherë nuk arrihen përfitimet dhe synimet e këtyre mexhliseve.

Fatkeqësisht, ndonjëherë shihen raste të tilla, ku ligjëruesi përmend çështje të dobëta si nga ana e argumentimit logjik ashtu edhe nga ana e transmetimit, gjë që mund të ketë ndikim negativ në mendjen e dëgjuesit që është i arsyeshëm dhe kërkon argument.

Disa prej këtyre çështjeve mund të jenë të shkruara në libra, por pa dëshmi të qartë për saktësinë ose pasaktësinë e tyre. Megjithatë, kur ato paraqiten nga minberi, ato, edhe nëse nuk janë domosdoshmërisht të pavërteta, mund të ngjallin dyshime dhe pyetje mbi fenë tek dëgjuesit, të cilët mund të jenë studentë universitarë, nxënës, të rinj, luftëtarë apo njerëz të revolucionit, mendjet e të cilëve janë hapur dhe janë bërë më të ndërgjegjshme falë revolucionit islamik.

Prandaj, është më mirë që të mos trajtoni këto çështje dhe tema, edhe nëse transmetimi i tyre (zinxhiri i transmetimit) është i saktë, nëse ato çojnë në devijim dhe humbje të rrugës së drejtë. Aq më tepër kur shumica e tyre nuk kanë as zinxhir të vërtetuar dhe të besueshëm!

Mund të ndodhë që një temë apo çështje ta ketë dëgjuar dikush nga një person tjetër, pa marrë parasysh saktësinë e transmetimit, ose ta ketë nxjerrë nga një poezi, dhe pastaj ta ketë përcjellë atë nga një libër që na ka rënë në dorë, në mënyrë hipotetike. Ne nuk duhet të trajtojmë një temë të tillë që nuk mund t’i shpjegohet apo t’i justifikohet dëgjuesit, veçanërisht kur ai është njeri i vetëdijshëm, inteligjent dhe hulumtues në detajet e gjërave.

Sepse nuk është e domosdoshme që ne të themi gjithçka që dimë apo të transmetojmë çdo gjë që është shkruar në libra.

Pjesa më e rëndësishme e çështjes kulturore në shoqërinë tonë sot lidhet me të rinjtë. Dhe me këtë nuk kam për qëllim vetëm studentët universitarë, siç kuptohej ky term para Revolucionit Islamik, por kam për qëllim të gjithë të rinjtë, burra dhe gra, studentë dhe të tjerë, të cilëve u janë hapur mendjet ndaj çështjeve të ndryshme dhe i shohin ato me sy të analizës dhe hulumtimit.

Ata janë të ekspozuar ndaj dyshimeve dhe kërkojnë t’i kuptojnë gjërat me vetëdije dhe me thellësi.

Ajo që e dallon çështjen kulturore në kohën tonë është hedhja e dyshimeve nga ana e armiqve. Dhe nuk mund t’i imponojmë atij që nuk na mbështet ose nuk i pranon idetë tona që të heshtë e të mos flasë. Ata vetë krijojnë dyshime, i përhapin ato dhe nxisin pasiguri në zemrat e njerëzve.

Ndërkohë, ju thoni se duhet të përballemi me dyshimet dhe të mos i përhapim ato, por disa njerëz ngjiten në minber pa e marrë parasysh këtë përgjegjësi të rëndësishme dhe flasin gjëra që jo vetëm nuk zgjidhin asnjë problem në mendjen e dëgjuesit, por përkundrazi i bëjnë këto probleme edhe më të ndërlikuara.

Nëse dikush prej nesh ngjitet në minber dhe thotë fjalë që ngjallin dyshime rreth fesë në mendjen e dhjetë, pesë apo madje vetëm një të riu, pa e ditur ne këtë, si mund ta kompensojmë këtë humbje dhe t’i largojmë ato dyshime? A mundet madje të kompensohet një gjë e tillë? Dhe, a do të na e falë Allahu këtë?

Këto janë tre çështjet që duhet t’i karakterizojnë mexhliset e zisë: forcimi i dashurisë për imam Husejnin birin e Aliut (Paqja qoftë mbi të!) dhe për Ehli Bejtin e Profetësisë, thellimi i lidhjes emocionale me ta, dhe dhënia e një pasqyre të qartë të ngjarjes së Ashurasë, si dhe forcimi i njohjes fetare dhe i lidhjes së besimit me Allahun e Madhëruar tek dëgjuesi.

Më pas, mjafton që të arrihet minimumi i kësaj. Ne nuk themi se të gjitha minberet duhet t’i përfshijnë të gjitha këto në mënyrë të plotë. Mjafton që ligjëruesi të transmetojë një hadith me zinxhir të besueshëm, ta shpjegojë dhe t’i sqarojë kuptimet e tij për dëgjuesin, pa shtesa të panevojshme që e largojnë dëgjuesin nga kuptimi i vërtetë i hadithit, ose që të shpjegojë një ajet të shenjtë nga burimet e besueshme pas shqyrtimit dhe reflektimit të kujdesshëm mbi të, në mënyrë që të arrihet qëllimi i synuar.

Për përmendjen e fatkeqësisë së Kerbelasë, mjafton të përfitohet nga libri “Nefsul-Mehmum” i të ndjerit muhaddith Kummij, sepse ai e bën dëgjuesin të qajë dhe i ngjall ato emocione dhe ndjenja të fuqishme që synohen.

Nuk ka nevojë të trajtohen çështje që i largojnë mexhliset husejnijane nga filozofia e tyre e vërtetë. Unë frikësohem, (Allahu na ruajtë!), se mund të mos jemi në gjendje ta përmbushim detyrën dhe përgjegjësinë tonë, veçanërisht në këtë kohë që është koha e ringjalljes së Islamit dhe e shfaqjes së tij, si dhe e shfaqjes së mendimeve të Ehli Bejtit të Profetësisë (Paqja qoftë mbi ta!).