Ndryshimi i perceptimit të 'tradhtisë' nën udhëheqjen e Katarit dhe shërbimi ndaj Izraelit

Pas Sirisë që sot u hap ndaj pushtimit izraelit, nën udhëheqjen e regjimit të Katarit mes vendeve arabe nuk mbeti askush që ta cilësonte si tradhti normalizimin e marrëdhënieve me Izraelin.

The New Yorker, një nga revistat prestigjioze të Amerikës, zbuloi detaje të marrëdhënies strategjike të krijuar midis regjimit të Katarit dhe kryeministrit izraelit Benjamin Netanyahu.[1]

Përmbledhja e detajeve në raport është si më poshtë: Ndryshe nga retorika e tij e ashpër publikisht ndaj Izraelit, regjimi i Katarit ofroi shërbime të pakrahasueshme qeverisë Netanyahu. Netanyahu, nga ana tjetër, nuk i la këto shërbime pa ia kthyer.

Shërbimet e Katarit ndaj izraelitëve mblidhen nën këto tituj:

- Sigurimi i burimeve financiare për strategjinë e ndarjes së Palestinës: Është tërheqëse vëmendja që procesi që çoi në ndarjen e Palestinës në dy administrata, atë të Ramallahut dhe të Gazës, është data kur Katari filloi marrëdhëniet e tij me Hamasin.

- Bërja e propagandës në favor të Netanyahut në mediat izraelite: Si rregull, edhe Netanyahu bëri të mundur që këshilltarët e tij të nivelit të lartë të merrnin pjesë në fushatat zgjedhore të zhvilluara me fondet e Katarit.

- Financimi i fushatave zgjedhore të Netanyahut: Në këtë kontekst, Katari, në vitet 2012 dhe 2018, i transferoi Likud Partisë dhe Netanyahut në total dhjetëra milionë dollarë para të gatshme.

Shërbimet që Izraeli bëri për regjimin e Katarit në këmbim të këtyre shërbimeve janë përmbledhur si vijon:

- Bllokimi i vendimeve që mund të dilnin kundër Katarit në SHBA: Për shembull, në vitin 2017 Dhoma e Përfaqësuesve e SHBA-së përgatiti një projektligj që parashikonte zbatimin e sanksioneve të rënda ndaj Katarit me arsyetimin se mbështet terrorizmin. Këshilltari ushtarak i Netanyahut shkroi një letër zyrtare ku mbronte qëndrimin se regjimi i Katarit nuk i siguronte armë Hamasit dhe se kryente vetëm aktivitete të ndihmës humanitare. Në këtë mënyrë u bllokua miratimi i projektligjit.

- Sigurimi i rritjes së ndikimit të Katarit mbi Hamasin: Për shembull, duke filluar nga viti 2018, ai dha miratimin që Katari të kryente transferta të parave kesh deri në 30 milionë dollarë çdo muaj drejt Gazës.

- Bërja e Katarit ndërmjetësues në çështjen palestineze: Në shtypin izraelit u shtjellua 'pazëvendësueshmëria' e Katarit në ndërmjetësim dhe u dëmtuan aktorët e tjerë rajonalë. Për shembull, kryekëshilltari i Netanyahut, Jonatan Urich, dhe përgjegjësi për mediat, Eli Feldstein, përmes firmës Perception, mundësuan bërjen e publikimeve pro-Katarit në mediat izraelite me fondet e siguruara nga Katari."

Në kuadër të këtij bashkëpunimi, Netanyahu i dha prestigj Katarit duke siguruar që ai të ishte qendra kryesore e negociatave të tërthorta në momente krizash, ndërsa Katari i ofroi Netanyahut hapësirë për manovrim diplomatik.

Megjithëse regjimi i Katarit i mohon këto pretendime, datat e transfertave të parave dhe lejimi i kalimit të parave kesh përputhen kronologjikisht me përfundimin e operacioneve ushtarake nga Izraeli.

Çfarë e dallon dhe çfarë kanë të ngjashme Katari dhe rivalët e tij?

Për ata që ndjekin rivalitetin midis Katarit dhe vendeve të tjera të Gjirit, ky informacion mund të duket i pabesueshëm. Për të paktën një dekadë, Katari është shoqëruar me mbështetjen e Hamasit, ndërsa rivalët e tij kanë udhëhequr procesin e normalizimit me Izraelin.

Pika themelore e mosmarrëveshjes që shkakton armiqësi midis Katarit dhe shteteve të tjera arabe rrjedh nga marrëdhënia e tyre me Vëllazërinë Myslimane.

Katari është etiketuar si "Ikhwanistan" nga rivalët e tij për shkak të mbështetjes së tij për Vëllazërinë që nga vitet 1960, ndërsa shumica dërrmuese e vendeve të tjera arabe e konsiderojnë Vëllazërinë të paligjshme.

Kjo situatë e dukshme krijon perceptimin se Katari, me lidhjet e tij të thella me Vëllazërinë Myslimane, është pro-Hamas dhe pro-Palestinë, ndërsa qëndrimi anti-Hamas dhe marrëdhëniet me Izraelin e rivalëve të tij shpjegohen me shqetësimet në lidhje me Vëllazërinë Myslimane.

Por si është e mundur që Emiratet e Bashkuara Arabe, të cilat nuk e fshehin aleancën e tyre me Izraelin, dhe regjimi i Katarit, i parë si mbështetësi më i madh i Hamasit, mund të gjejnë bashkëpunim strategjik me Benjamin Netanyahun, udhëheqësin më ekstremist në Izrael?

Përgjigja e kësaj pyetjeje qëndron në historinë e marrëdhënieve të regjimit të Katarit me Vëllazërinë Myslimane, Hamasin dhe Izraelin.

Vëllazëria Myslimane, shtetet arabe dhe Katari

Vëllazëria Myslimane, organizata e parë islamiste në botën islamike, është parë si një kërcënim nga vendet formalisht republikane dhe monarkike të rajonit që nga themelimi i saj në vitin 1928. I vetmi përjashtim ishte regjimi i Katarit.

Në vitet 1960, kur Nasirizmi përfshiu botën arabe, regjimet monarkike në rajon përdorën islamizmin si mburojë kundër republikanizmit.

Pasi organizata u shpall e paligjshme gjatë epokës së Gamal Abdel Naserit, Katari mirëpriti anëtarët e Vëllazërisë që nuk mund të gjenin më strehim në Egjipt.

Ndryshe nga sauditët, të cilët përhapën vehabizmin, mungesa e një ideologjie islamike në Katar u bë motivimi kryesor për marrëdhënien e tij me Vëllazërinë. Përmes marrëdhënieve të tij me Vëllazërinë, regjimi i Katarit do të fitonte një mburojë ideologjike kundër Naserizmit dhe rivalëve të tij më të mëdhenj në Gjirin Persik, sauditëve.

Katari ftoi Yusuf al-Qaradawi-n, një nga ideologët e Vëllazërisë Myslimane, në vitin 1961. Ata e ndihmuan atë të krijonte një Fakultet të Sheriatit dhe i dhanë shtetësinë në vitin 1968.

 

Vëllazëria Myslimane, e parë si një kërcënim në pothuajse të gjitha vendet e rajonit gjatë viteve 1960 dhe 1970, hapi një degë në Katar në vitin 1975. Natyrisht, Vëllazëria ia ktheu këtë favor; ndërsa kritikonin regjimet në vendet e tjera, ata deklaruan besnikërinë e tyre ndaj regjimit të Katarit.

Gjatë mbretërimit të Hamed bin Khalifa-s, i cili rrëzoi babanë e tij në një grusht shteti në vitin 1995, bashkëpunimi midis regjimit dhe Vëllazërisë Myslimane u shndërrua në një marrëdhënie simbiotike.

Kështu, Vëllazëria Myslimane fitoi një bazë të sigurt dhe mbështetje të fortë financiare, ndërsa regjimi i Katarit fitoi një fuqi të butë që i lejoi asaj të impononte ndikimin e saj politik në të gjithë rajonin.

Kjo marrëdhënie dha dy fryte që e bënë Katarin një superfuqi në rajon: Al Jazeera dhe Unionin e Dijetarëve Myslimanë.

Unioni i Dijetarëve Myslimanë, i kryesuar nga Jusuf al-Qaradawi, prodhoi një koncept të fesë bazuar në ideologjinë e Vëllazërisë Myslimane.

 

Ky ishte një koncept i fesë që legjitimonte çdo metodë, mjet dhe aleancë për hir të pushtetit.

Al Jazeera, nga ana tjetër, e përhapi këtë në përputhje me interesat strategjike të regjimit të Katarit.

Roli i "superfuqisë rajonale" që kjo i dha regjimit të Katarit u pa qartë në projektin "Pranvera Arabe", një version i përditësuar i Projektit të Lindjes së Mesme të Madhe të vitit 2005 në vitin 2011.

"Pranvera Arabe" i ofroi Katarit një vizion për t'u bërë një superfuqi rajonale. Logjika ishte e thjeshtë: pati kryengritje në gjashtë vende në rajon. Grupet më të organizuara në këto vende autoritare ishin Vëllazëria Myslimane.

Nëse regjimet në këto vende do të përmbyseshin dhe do të mbaheshin zgjedhje të lira, partitë e Vëllazërisë Myslimane me siguri do të vinin në pushtet. Katari do të dominonte vendet ku Vëllazëria Myslimane fitoi pushtetin; sepse Vëllazëria Myslimane kishte qenë në shportën e regjimit të Katarit për vite me radhë.

Në Tunizi dhe Egjipt, ky parashikim u bë realitet; megjithatë, në Jemen, Libi dhe Siri, ku Vëllazërisë Myslimane i mungonte ndikimi i rëndësishëm shoqëror, u përdor fuqia e butë e Katarit.

Unioni i Dijetarëve Myslimanë bëri thirrje për ndërhyrjen amerikane dhe të NATO-s në Libi dhe Siri.

Jusuf al-Karadawi miratoi sulmet me bomba në sheshet e Damaskut, duke argumentuar se nëse viktimat ishin të pafajshme, Zoti do t'i vendoste tashmë në parajsë!

Al Jazeera i përhapi këto fetva, duke rezultuar në rekrutimin e dhjetëra mijëra militantëve, të cilët ishin të armatosur me fonde nga Katari dhe regjime të tjera rajonale dhe u dërguan në Siri dhe Libi.

Pritjet joproporcionale me madhësinë e tij i kanë kushtuar shtrenjtë Katarit

Dominimi i regjimit të Katarit mbi Egjiptin dhe Tunizinë nëpërmjet Vëllazërisë Myslimane i alarmoi rivalët e tij, kryesisht sauditët.

Katari pagoi një çmim të lartë për ambiciet e tij, të cilat ishin në disproporcion me fuqinë dhe madhësinë e tij. Sauditët dhe Emiratet, duke përdorur "kërcënimin e Vëllazërisë Myslimane" dhe me mbështetjen amerikane, siguruan që Egjipti dhe Tunizia të ktheheshin në mënyrat e tyre origjinale.

Hamad bin Khalifa, i cili organizoi një grusht shteti kundër babait të tij në vitin 1995, u detyrua t'ia linte pushtetin djalit të tij Tamim në vitin 2013 pas një grushti shteti në pallatin e mbështetur nga SHBA-të.

Nëse Irani nuk do ta kishte hapur hapësirën e tij ajrore dhe nuk do ta kishte thyer bllokadën, Katari, i cili mbeti nën një bllokadë nga sauditët dhe aleatët e tyre nga viti 2017 deri në vitin 2021, mund të ishte kthyer në Gaza.

Regjimi i Katarit u përpoq të kapërcente izolimin e tij rajonal nëpërmjet Shteteve të Bashkuara dhe Izraelit. Marrëdhënia Katar-Netanyahu, subjekt i dosjes 'Qatargate' të New Yorker, u zhvillua brenda këtij konteksti.

 

Pasi dështoi të arrinte qëllimet e tij me Pranverën Arabe, karta më e rëndësishme e Katarit kundër rivalëve të tij ishte ndikimi i tij në çështjen palestineze. Ky ndikim varej nga vendosja e marrëdhënieve si me Hamasin ashtu edhe me Izraelin.

Rivalët e Katarit kishin marrëdhënie të shkëlqyera me Izraelin; megjithatë, për ta, Hamasi ishte ose një organizatë terroriste ose një kërcënim.

Kishte vetëm dy shtete në rajon që kishin marrëdhënie të mira si me Hamasin ashtu edhe me Izraelin: Katari dhe Turqia.

Megjithatë, Turqia nuk zotëronte Unionin e Dijetarëve Myslimanë ose armët e Al Jazeera që kishte Katari; dhe as nuk kishte dhjetëra miliona dollarë për të financuar fushatën zgjedhore të Netanyahut.

Në vitin 2012, Turqia i dha mbështetje të konsiderueshme Katarit në përpjekjet e tij për të larguar Hamasin nga Siria. Zhvendosja e byrosë politike të Hamasit në Doha ishte një tjetër avantazh për regjimin e Katarit.

Kronologjia e marrëdhënieve Katar – Hamas

Marrëdhëniet me Vëllazërinë Myslimane mund të kishin qenë pa probleme; megjithatë, meqenëse Hamasi, dega palestineze e Vëllazërisë, është gjithashtu një pjesë e 'Boshtit të Rezistencës' të Iranit, një marrëdhënie me të ishte mjaft e rrezikshme në sytë e SHBA-së dhe Izraelit.

 

Pra, si arriti regjimi i Katarit të krijojë marrëdhënie kaq të ngushta me Hamasin? Zyrtarët e regjimit iu përgjigjën kësaj pyetjeje:

Duke folur në një panel të moderuar nga gazetari amerikan Tucker Carlson në ditën e dytë të takimeve të Forumit të Dohas në vitin 2025,

Kryeministri dhe Ministri i Jashtëm i Katarit, Mohammed bin Abdulrahman bin Jassim, deklaroi se marrëdhëniet me Hamasin ishin vendosur për 13 vjet me kërkesë të Shteteve të Bashkuara.

Abdurrahman bin Jasim theksoi: “Rrënjët e kësaj marrëdhënieje datojnë rreth 19 vjet më parë, në kohën kur Hamasi mori pjesë në zgjedhjet e Këshillit Legjislativ Palestinez dhe e zhvendosi zyrën e tij në Doha në vitin 2012. Kjo zyrë u përdor vetëm për të lehtësuar komunikimin e armëpushimit dhe për të siguruar shpërndarjen e ndihmës në Rripin e Gazës.”[2]

Pjesëmarrja e Hamasit në zgjedhjet palestineze të vitit 2006 ishte një pikë kthese në zhvillimin e marrëdhënieve të Katarit me organizatën.

Fitorja e Hamasit në zgjedhje dhe ndarja pasuese e Autoritetit Palestinez në Ramallah dhe Gaza i lejoi Katarit të rriste ndikimin e tij mbi Hamasin në koordinim me Izraelin.

 

Nga viti 2012 deri më 7 tetor, zyra e Hamasit në Katar shërbeu si një kanal për negociata indirekte midis Izraelit dhe Hamasit.

Katari financoi ndihmën humanitare për Gazën, të cilën regjimi izraelit e lejoi me qëllim stabilizimin e rajonit. Gjatë kësaj periudhe, Katari luajti një rol kyç në disa marrëveshje armëpushimi dhe shkëmbimi të të burgosurve.

Katari mbeti një figurë qendrore nga 7 tetori deri në traktatin e paqes të Trump të vitit 2025.

Pas sulmit të 7 tetorit të Hamasit, Katari u bë qendra qendrore për negociatat e armëpushimit dhe shkëmbimit të të burgosurve.

Në nëntor 2023, u lehtësua një pauzë humanitare njëjavore, e organizuar nga Katari. I vetmi përjashtim nga marrëdhënia reciprokisht e dobishme midis Izraelit dhe Katarit, e cila përputhet plotësisht me të dhënat në dosjen 'Qatargate' të New Yorker, ishte sulmi i regjimit izraelit ndaj zyrës së Hamasit në Doha në shtator 2025.

Reagimi i regjimit të Katarit ndaj këtij sulmi konsistoi vetëm në fjalët: 'Nuk mund ta shpreh me fjalë se sa të zemëruar jemi nga ky veprim... Ky është terrorizëm... Na kanë tradhtuar'.

Katari merr rolin udhëheqës në marrëdhëniet me Izraelin

Regjimi i Katarit, mbrojtësi i Vëllazërisë Myslimane dhe mbështetësi i Hamasit, mori drejtimin midis vendeve arabe në lidhje me marrëdhëniet me Izraelin.

Marrëveshja e Paqes e Camp David, e nënshkruar nga Anwar Sadat me Izraelin në vitin 1979, u pa si krim në botën arabe.

Në vitin 1981, udhëheqësi i PLO-së, Yaser Arafat, vlerësoi vrasjen e Anwar Sadat, duke thënë: "Do ta puthja dorën që do të tërhiqte këmbëzën". Megjithatë, në vitin 1993, ai vetë nënshkroi Marrëveshjet e Oslos, të cilat e bënë Sadatin të dukej i mëshirshëm në krahasim.

Arafati, i cili sakrifikoi idealin kombëtar palestinez për hir të pushtetit në administratën autonome, hapi rrugën për regjimet arabe që e konsideruan Camp David një krim. Në të vërtetë, kjo u pasua nga marrëveshja e paqes e Jordanisë në vitin 1994.

ga viti 1994 deri në Marrëveshjet e Abrahamit të vitit 2020, të udhëhequra nga Emiratet, normalizimi i marrëdhënieve midis vendeve arabe dhe Izraelit konsiderohej ende një akt "tradhtie". Megjithatë, edhe para Emirateve, regjimi i Katarit e kishte udhëhequr këtë "tradhti".

Kronologjia e marrëdhënieve Katar-Izrael e konfirmon këtë:

Katari hapi derën për marrëdhënie dypalëshe me Izraelin duke marrë pjesë në Konferencën e Paqes së Madridit të vitit 1991. Pas Marrëveshjeve të Oslos të vitit 1993, ai vendosi kontaktin e tij të parë të drejtpërdrejtë me Izraelin.

Në vitin 1994, Zëvendësministri i Jashtëm Izraelit Yossi Beilin vizitoi Katarin dhe pak më vonë, u hap një zyrë tregtare izraelite në Doha.

Në vitin 1995, Ministri i Informacionit i Katarit mori pjesë në funeralin e Kryeministrit Izraelit Yitzhak Rabin, i cili u akuzua për tradhti për nënshkrimin e Marrëveshjeve të Oslos dhe u vra nga një hebre.

Në vitin 1996, Kryeministri Izraelit Shimon Peres vizitoi Dohën. Pas kësaj vizite, Katari u bë anëtari i parë i Këshillit të Bashkëpunimit të Gjirit që hapi një zyrë tregtare me Izraelin. Po atë vit, u nënshkrua një marrëveshje tregtare midis dy vendeve.

Në vitin 2000, pas fillimit të Intifadës së Dytë dhe presionit nga bota arabe, regjimi i Katarit u detyrua të mbyllte zyrën e tij tregtare me Izraelin.

Marrëdhëniet tani zhvilloheshin fshehurazi. Edhe me zyrën tregtare të mbyllur, ministrat e jashtëm të të dyja palëve u takuan në Paris në vitin 2003, kur SHBA-të pushtuan Irakun duke përdorur bazën ajrore Udeid në Katar, dhe përsëri në Nju Jork në vitin 2005.

Në vitin 2006, Katari u përpoq të ndërmjetësonte gjatë luftës Izrael-Liban; megjithatë, Hezbollahu e pengoi këtë.

Në vitin 2009, pas Operacionit “Plumbi i Shkrirë” (Cast Lead) të Izraelit në Gaza, regjimi i Katarit njoftoi përsëri se kishte ndërprerë të gjitha lidhjet me Izraelin.

Megjithatë, që nga viti 2006, ai vazhdoi të përdorte ndikimin që kishte krijuar mbi Hamasin në koordinim me Izraelin, siç u zbulua në skandalin e Katargate.

Përfundimi

Përpara Marrëveshjeve të Camp David, shtetet arabe i konsideronin marrëdhëniet me Izraelin si "tradhti".

Pas Camp David, shtetet arabe u ndanë në tre grupe:

1- Ata që e konsideronin "tradhtinë" krim,

2- Ata që kryenin "tradhti",

3- Ata që kishin ndërmend të kryenin "tradhti", por nuk kishin guximin ta bënin këtë.

Marrëveshjet e Oslos të Arafatit e trimëruan grupin e tretë, duke e izoluar të parin. Siria, shteti i fundit arab në grupin e parë, tani është nën pushtimin izraelit falë përpjekjeve të kombinuara të grupit të dytë dhe të tretë.

Regjimi i Katarit, Unioni i Dijetarëve Myslimanë dhe Al Jazeera luajtën role kryesore në këtë proces.

Korrespondenti i Al Jazeera-s, Ahmed Muwaffaq Zeidan, i cili mori pjesë në dasmën e djalit të Osama bin Ladenit në vitin 2001, po këshillon al-Jolani-n, i cili ia hapi Sirinë pushtimit izraelit.

Amerika po terrorizonte botën nën pretekstin e 11 shtatorit. Al-Udeid, baza më e madhe ushtarake e Amerikës në rajon, ishte vetëm 22 km larg ndërtesës së Al Jazeera-s.

Korrespondenti i Al Jazeera-s, Ahmed Zeidan, po intervistonte Osama bin Ladenin, të cilin SHBA-të e konsideronin përgjegjës për sulmet e 11 shtatorit, në tetor.[4] Amerikanët ishin të kënaqur ta shikonin në ekran!

Waddah Hanfer, një anëtar i Vëllazërisë Myslimane, i cili u detyrua të jepte dorëheqjen në vitin 2011 pasi lidhjet e tij me inteligjencën amerikane u zbuluan në dokumentet e WikiLeaks, po e bënte Al Jazeera-n, ku ai ishte drejtor, t'i referohej Amerikës, e cila pushtoi Irakun në vitin 2003, si një "pushtues".

Yusuf al-Qaradawi, kreu i Unionit të Dijetarëve Myslimanë, hodhi akuza kundër ish-Presidentit iranian Hashemi Rafsanjani gjatë një debati në Al Jazeera mbi Irakun.

Pas Sirisë, e cila iu hap pushtimit izraelit nën udhëheqjen e regjimit të Katarit, asnjë vend arab nuk e dënon tani normalizimin e marrëdhënieve me Izraelin si tradhti.

Regjimet arabe tani e matin tradhtinë nga marrëdhëniet e tyre me Iranin, dhe arabët janë të bashkuar vetëm për këtë çështje.

Sepse Irani, Hezbollahu në Liban, Hamasi në Palestinë, qeveria e Sanaas në Jemen dhe Forcat e Mobilizimit Popullor në Irak ende e shohin normalizimin me Izraelin si tradhti.

[1] The New Yorker, 19 Shtator 2026, Israel’s Qatargate Scandal

[2] Uebfaqja zyrtare e Ministrisë së Punëve të Jashtme të Katarit. 7 Dhjetor 2025, Prime Minister and Minister of Foreign Affairs Reaffirms Qatar's Enduring Support for Palestinians, Humanitarian Assistance

[3] Independent, 11 Shtator 2025 Katar: Bölgedeki ortaklarımızla İsrail saldırısına nasıl yanıt vereceğimizi görüşüyoruz

[4] Şuruk, 21 Maj 2011, أحمد زيدان للشروق:لم أصدق أن بن لادن كان يقيم في إسلام آباد