Shqiptarët dhe rusët Marrëdhënia midis tyre

Komuniteti rus është i përbërëprejjomëshumë se 1000veta. Janë kryesisht të seksit femër. Por si është historia e tyre. Ku janë të përqëndruar ato.

Pas luftës së dytë botërore Bashkimi Sovjetik pësoi dëme të mëdha.Rusia gjithashtu.Rusia në atë kohë kishte 100milion banorë ku 50milion meshkuj dhe 20milion ranë në fushën e betejës.Kjo ishte situata nga ana demografike. Ndërkohë mardhëniet mes vendit tonë dhe B.S u shtuan pas prishjes me jugosllavët. B.S dha kontribut gjithashtu dhe në përgatijen e inteligjencës shqiptare

Kështu qindra djelmosha shqiptarë  si D.Agolli, I.Kadare ,etj që më vonë do të drejtonin vendin apo do të bëheshin të shquar do të studionin në universitetet e njohura si Leningrad, Moskë,etj. Dhe bukuria e tyre nuk mund të binte në sy të femrave ruse. Dhe ata u martuan dhe krijuan familje.Mgjth qeveritë përkatëse pas prishjes së mardhënieve mes këtyre shteteve kërkuan divorcin e tyre pjesa më e madhe  e këtyre famijljeve mbijetuan.Në Shqipëri do pësonin kalvarin e vuajtjeve .Një pjesë do futeshin në burg me të ashtquajturën akuzë agjentë të sigurimit sovjetik KGB.

Ndërkohë viti 1992 do shënojë vitin e rivendosjes së mardhënieve mes Shqipërisë dhe Rusisë ku do krijohet dhe një shoqatë miqësie mes dy shteteve ku bërthama e tyre do të jetë pikërisht ky komunitet i vogël që edhe sot e flet gjuhën e tyre dhe është një bërthamë garancie e miqësie mes dy popujve tanë.Sot ata jetojnë në Elbasan,Durrës, Vlorë,  Tiranë,etj.

Ata që e flisnin rusishten në Shqipëri njihen që para luftës II Botërore.Mjafton të kujtojmë këtu Sejfullah Malëshovën (Lame Kodra)që erdhi në Shqipëri si anëtar i Kominternit.Gjatë kohës së Zogut përktheheshin ilegalisht nga Rusishtja Kapitali i Marksit,apo veprat e

Majakovskit,Tolstoit,Nëna e Gorkit. Ndërkohë pas prishjes me jugosllavët në vend të serbokroatishtes u fut gjuha ruse nëpër shkolla.U vendos gjuhë  e dytë siç është anglishtja sot.Madje u hap dhe dega e rusishtes në Universitetin e Tiranës.Pas prishjes me B.S duket sikur u zbeh pak më 1968.Megjithatë qeveria shqiptare nuk pati kurajon të heqë nga shkollat shqiptare mësimin e gjuhës ruse.

Kjo u bë vetëm pas viteve 80 kur anglishtja po zinte vendin e rusishtes si gjuhë ndërkombëtare.Dhe interesimi për të sikur u ul pak.Megjithatë në atë kohë njerëzit kujtonin me nostalgji dhe këndonin fshehurazi këngë të tilla si Kalinka,etj. Gjithsesi vemë re se sot gjuha ruse në Shqipëri flitet pas asaj angleze dhe franceze. Sot si konkluzion tërë brezi 55vjeç e lartë në Shqipëri është folës i rusishtes.

Sot llogaritet rreth 20000shqitarë  në Rusi si në Irtusk, Vollgograd,etj por që për fat të keq si pasojë e politikës asimiluese  dhe largësië nga vendi amë vetëm rreth 1000 shqiptarë e flasin sot gjuhën e tyre amëtare.

Fillesat e saj kjo diasporë i ka që në shekullin XVII.Gjatë sundimit të sundimit të Katerinës u shpeshtuan vajtjet e shqiptarëve atje.Një pjesë e diasporës shqiptare në Rusi e kanë origjinën nga Korça, një pjesë  nga rajonet shqiptare të Maqedonisë perëndimore,një pjesë nga nga Bullgaria të emigruar më parë dhe një pjesë sipas autores ruse Nina Smirnova në librin e saj Historia e Shqipërisë  ikën nga rajonet shqiptare në Greqi.Në 1768 shumë shqiptarë iu përgjigjën thirrjes së komandantit rus të flotiljes Orllov dhe u futën në shërbimin rus dhe pas përfundimit të betejave qëndruan në Rusi. Ata u rradhitën edhe në flotilje ruse në luftën ruso-turke1781-1791.Më pas u vendosën në Odesë.Dhe sot rrugët e këtij qyteti kanë emrat Arnautka.Gjatë Katerinës së madhe i njohur është edhe divisioni shqiptaro-grek që morri edhe kryqin e Shën Gjergjit për merita të caktuara.  Ndërkohë qindra shqiptarë do vendoseshin në disa fshatra të Ukrahinës.

Ato ishin rreth 5000 vetë,por sot e kanë haruar gjuhën shqipe. Gjithsesi sot  e kanë  për nder që janë me origjinë shqiptare.Mijëra  shqiptarë gjithashtu ikën pas luftës austro-turke  të vitit

1689.Hekurudha transiberiane do shkaktonte një fluks të rinj shqiptarësh

për krahë pune.Shumë shqiptarë vajtën gjithashtu në Siberi .Sot vetëm në Irtushk të Siberisë janë rreth 800shqiptarë.Madje shumë shqiptarë do të bënin presion pranë qarqeve cariste për një qëndrim më realist  ndaj çështjes shqiptare.Vlen për tu përmendur këtu përshëndetja